Web uygulamalarında tek bir giriş noktası (front controller) kullanmak, URL yönetimini ve kod organizasyonunu büyük ölçüde kolaylaştırır. Bu dersimizde, PHP'nin $_SERVER[\"REQUEST_URI\"] değerini parse ederek basit bir routing mekanizması oluşturacağız.
Temeller
Routing, gelen isteğin URL yolunu (path) okuyup uygun controller ya da işleve yönlendirilmesidir. PHP'de bunu parse_url fonksiyonu ve $_SERVER[\"REQUEST_URI\"] değişkeni ile yapabiliriz.
Adım adım uygulama
- Tek bir giriş dosyası
index.phpoluşturun. - URL yolunu
parse_url($_SERVER[\"REQUEST_URI\"], PHP_URL_PATH)ile alın. - Yolu tanımlı rotalarla eşleştirin ve ilgili fonksiyonu çağırın.
- Bulunamayan bir yol için 404 yanıtı döndürün.
Örnek kod
<?php
// index.php – Front Controller
$path = parse_url($_SERVER[\"REQUEST_URI\"], PHP_URL_PATH);
$routes = [
\"/\" => \"home\",
\"/about\" => \"about\",
\"/contact\" => \"contact\",
];
if (array_key_exists($path, $routes)) {
$handler = $routes[$path];
call_user_func($handler);
} else {
http_response_code(404);
echo \"Sayfa bulunamadı.\";
}
function home() {
echo \"<h1>Anasayfa</h1>Hoşgeldiniz!\";
}
function about() {
echo \"<h1>Hakkımızda</h1>Bu site PHP ile yapılmıştır.\";
}
function contact() {
echo \"<h1>İletişim</h1>E-posta: info@example.com\";
}
?>Fonksiyonel sınıf örneği
<?php
class Router {
private $routes = [];
public function add($path, callable $handler) {
$this->routes[$path] = $handler;
}
public function dispatch() {
$path = parse_url($_SERVER[\"REQUEST_URI\"], PHP_URL_PATH);
if (isset($this->routes[$path])) {
call_user_func($this->routes[$path]);
} else {
http_response_code(404);
echo \"404 Not Found\";
}
}
}
// Kullanım
$router = new Router();
$router->add(\"/\", fn() => echo \"<h1>Ana Sayfa</h1>\");
$router->add(\"/blog\", fn() => echo \"<h1>Blog</h1>\");
$router->dispatch();
?>Sık yapılan hatalar
- URL sonundaki eğik çizgi (
/) farkını göz ardı etmek. - Query string’i path’ten ayırmadan doğrudan karşılaştırmak.
- Güvenlik: Kullanıcıdan gelen yolu doğrudan dosya/include yoluna eklemek.
- 404 yanıtı vermeyi unutmak, tarayıcıda boş sayfa gösterilmesi.
Kontrol listesi
- Path doğru şekilde
parse_urlile alındı mı? - Rotalar bir dizi içinde tanımlandı mı?
- Bulunmayan yollar için 404 kodu gönderiliyor mu?
- Giriş verileri (ör. GET parametreleri) güvenli bir şekilde işleniyor mu?
SSS
1. REQUEST_URI ve PHP_SELF arasındaki fark nedir?
REQUEST_URI tam istek URI’sını (path + query) verirken, PHP_SELF script dosyasının yolunu döndürür.
2. Routing sınıfını Composer ile otomatik yüklemeye nasıl entegre ederim?
Router sınıfını src/Router.php içine koyup, composer.json içinde autoload.psr-4 ayarı ekleyerek vendor/autoload.php ile projeye dahil edebilirsiniz.
Özet
Bu derste, parse_url ve $_SERVER[\"REQUEST_URI\"] kullanarak basit bir front‑controller ve routing mekanizması kurduk. Fonksiyonel ve sınıf‑tabanlı iki örnekle farklı yaklaşımları gördük, sık hataları ve güvenlik ipuçlarını inceledik. Artık kendi projelerinizde URL yönlendirmelerini rahatça yönetebilirsiniz.
Yorumlar
Henüz onaylanmış yorum yok. İlk yorumu siz yazın.
Yorum yaz
Yorumunuz yönetici onayından sonra yayınlanır.